Arnhem

Nieuwsbrief - december 2022

Beste lezers,

Gekomen aan het einde van 2022 realiseren we ons dat er dit jaar geen
activiteiten wegens Corona zijn afgelast (alleen onze nieuwjaarsbijeenkomst werd verplaatst).
Dat geeft vertrouwen voor het komend jaar, een jubileumjaar waarin we ons 150-jarig bestaan zullen vieren!
Wij wensen u een sfeervolle decembermaand en zien u graag op onze nieuwjaarsbijeenkomst!

Bestuur Groei & Bloei Arnhem e.o.


Nieuwjaarsbijeenkomst - zaterdag 21 januari 2023

Graag nodigen wij u uit voor onze nieuwjaars- bijeenkomst. U bent welkom vanaf 14.00 uur voor een kopje koffie of thee. Het programma begint om 14.30 uur.

Na het welkomstwoord van onze voorzitter Lydia Littel zal Anne Marie van Dam een lezing geven met als titel ‘De bodem: de basis onder elk tuinparadijs’

Een tuin zit soms vol verrassingen, die niet altijd prettig zijn: wateroverlast of droogte, keiharde kluiten, glibberige paden of stoffig zand. Sommige planten groeien er fantastisch, andere leggen al snel het loodje. Veel van die teleurstellingen zijn verleden tijd als je je grond leert kennen. Dan kun je begrijpen welke planten het er naar hun zin hebben, en hoe je tuin een levendige groene oase kan zijn voor mens en natuur. In deze lezing vertelt Anne Marie van Dam hoe je je grond kunt onderzoeken. Ook geeft ze tips om met die informatie een heus tuin-natuurmonument te maken.

Na afloop van de presentatie is er gelegenheid om de bodemsamenstelling en de zuurgraad van meegebrachte grondmonsters te onderzoeken. Verzamel daarvoor grond uit de laag 0-20 cm diep van verschillende plekken in de tuin. Meng die door elkaar en neem een representatief monster mee, en een jampot zonder wikkel en met goed sluitend deksel.

Dr.ir. Anne Marie van Dam is bodemkundige en een enthousiaste tuinier. Samen met Caroline de Vlaam schreef ze Leve de Bodem! een gezonde basis onder elke tuin. Een aantal boeken wordt na de presentatie onder de aanwezigen verloot.

Na afloop van de lezing kunt u onder het genot van een hapje en een drankje nog wat napraten tot ongeveer 16.30 uur. (U ontvangt hiervoor 2 consumptiebonnen) Bij vertrek staat er een leuke attentie voor u klaar.

Wij hopen velen van u op deze nieuwjaarsbijeenkomst te mogen begroeten.

Bestuur van Groei&Bloei Arnhem e.o.

Datum: zaterdag 21 januari 2023
Tijd: 14.30 – 16.30 uur
Locatie: Stadsvilla Sonsbeek, Tellegenlaan 3, Arnhem (Park Sonsbeek)

Parkeren kunt u op de Apeldoornseweg voor de Sonsbeek Kiosk langs het hek van het Park Sonsbeek of bij Stellicher Advocaten en Hekkelman Notarissen. U vindt het kantoor op de Apeldoornseweg tegenover de Sonsbeek Kiosk, ingang Pontanuslaan.

U kunt zich voor de Stadsvilla laten afzetten. Even aanbellen bij de slagboom.


Tuin- en plantenverhalen

Leden aan het woord

Wilt u iets vertellen over uw tuin, een bijzondere ervaring delen, een favoriete plant noemen of heeft u een goede tip, schrijft u dan naar elvdakker@gmail.com.
U leest uw bijdrage dan in de volgende nieuwsbrief.

Kastanjes door Hans Siebelink

In de vorige nieuwsbrief heeft u kunnen lezen dat u bij ons weer gratis tamme kastanjes kon ophalen. We hadden een erg goede oogst dit jaar. Kruiwagens vol!!! Daarom dacht ik laat ik eens een stukje schrijven voor de nieuwsbrief over kastanjes.
We kennen in Nederland twee soorten kastanjes; de Tamme kastanje en de Paardenkastanje. Deze kastanjes zijn totaal verschillend en behoren ook niet tot dezelfde familie.

Paardenkastanjes
Tot het geslacht paardenkastanje (Aesculus) behoren ruim twintig soorten. De paarden- kastanje komt op het noordelijk halfrond voor, voornamelijk in Noord-Amerika, Zuidoost- Europa (Albanië en Griekenland), de Himalaya, China en Japan.
De hier bekende Witte Paardenkastanje (Aesculus hippocastanum L.), (of Dolle Kastanje of Wilde Kastanje) is afkomstig van de Balkan en Klein-Azië. In het midden van de 16e eeuw heeft de Oostenrijkse diplomaat de heer Van Busbeke (ca. 1520 - ca. 1591) de paardenkastanje naar West- Europa gebracht. Hij verwierf faam als gezant van keizer Ferdinand I aan het hof van sultan Süleyman de Grote van het Ottomaanse Rijk. Als wetenschapper beschreef Van Busbeke ook de plantengroei van Klein-Azië. Vlak voor zijn dood stuurde hij tulpenzaden naar Carolus Clusius, die een jaar later hoogleraar in Leiden werd en de eerste baas van de nieuwe Hortus Botanicus. Van Busbeke heeft ook andere planten en bloemen in de Lage Landen geïntroduceerd zoals de hyacint, de sering en de lelie. Ook introduceerde hij de angorageit in West-Europa. Het eerste exemplaar van de paardenkastanje in Nederland werd in 1608 in de Leidse Hortus Botanicus geplant. De mooie roodbloeiende paardenkastanje is ontstaan in 1849 uit een kruising van twee andere soorten paardenkastanjes.
Een arts in Constantinopel uit 16de eeuw had ontdekt dat tot meel vermaalde kastanjes een ademhalingsstoornis bij paarden kon voorkomen. Om hun veroveringstochten succesvol te maken, waren snelle paarden voor de Turken heel belangrijk. De arts gaf de boom die deze vruchten droeg de Latijnse naam Castanea equina, wat letterlijk paardenkastanje betekent. De paardenkastanjes zijn giftig voor de mens, maar paarden, geiten en varkens kunnen ze wel eten.

In 2002 werd in de Haarlemmermeer een onbekende paardenkastanjeziekte ontdekt, de kastanjebloedingsziekte. Deze is dodelijk voor de paardenkastanje. In 2005 bleek dat al meer dan 30% van de bomen in Nederland besmet waren en de ziekte zich al had verspreid naar België, Duitsland, Frankrijk, Italië en Engeland. Er is nog steeds geen remedie tegen de ziekte gevonden.

Tamme kastanjes (Castanea sativa) Zijn naam heeft de tamme kastanje waarschijnlijk te danken aan de oude Griekse stad Kastanéia in Pontus aan de kust van de Zwarte Zee, waar men hem op grote schaal cultiveerde. De Romeinen veranderden zijn naam in Castanea. Het woord sativa betekent gecultiveerd, nuttig of verzadigend. Op het noordelijk halfrond bestaan acht soorten tamme kastanjes waarvan één soort in Europa.

Toen we ons huis in Wolfheze kochten, vertelde men dat de buurt waarin ons huis staat vroeger een kanstanjebos was, dat ooit door de Romeinen was aangeplant. Van dat bos zijn nog maar 10 oude bomen over, waarvan er nog 4 staan in onze tuin. Het verhaal dat de Romeinen de tamme kastanje naar Nederland hebben gebracht klopt maar half. Voor de ijstijd stonden er al tamme kastanjes in onze streek, zelfs tot in Groenland toe. Tijdens de ijstijd werd de kastanje teruggedrongen tot de middellandse zee en Noord-Afrika. Van daaruit verspreidde de mens de tamme kastanjes naar andere streken en mutaties welke beter tegen de vorst konden kwamen steeds noordelijker.

De eerste aanwijzingen van tamme kastanjes in Nederland zijn uit het begin van de ijzertijd ca. 200 voor Chr. tegelijk met de opkomst van de Celtic Fields (heeft niets te maken met Kelten!!) Deze kleine akkers komt men overal tegen in Noordoost-Europa. Ook zijn ze ontdekt in Wekerom en Bennekom, dus voor de Romeinen hier kwamen. Maar het klopt dat de Romeinen de tamme kastanjes actief verspreidden. Tamme kastanjes waren een belangrijk onderdeel van het dieet voor de soldaten. Rond de Romeinse steden werden ze aangeplant en langs de wegen, telkens op een dagmars afstand. Op diverse plekken in Limburg, rond Nijmegen en rond Arnhem zijn de resultaten daarvan nog steeds te zien.

Eeuwenlang waren tamme kastanjes een belangrijke aanvulling op het dieet van arme mensen, vooral in Zuid-Europa, daar kan men nog steeds brood kopen gemaakt van kastanjemeel. Als ik in Frankrijk kom moet ik altijd een keer crêpe met kastanjepuree eten, de crêpe à la crème marron, gewoon omdat ik dat lekker vind.

(c) Hans Siebelink

 

Verslag van het Oost-Nederlands Kampioenschap Bloemschikken
op 12 november 2022 in Eefde

 

Na 2 jaar uitstel vanwege Corona kon het evenement dit jaar weer plaatsvinden. 22 deelnemers meldden zich hiervoor aan: 20 uitkomend in de klasse “Goud” en 2 deelnemers in de klasse “Brons” Het thema voor deze dag was “OUT OF THE BOX”. De deelnemers in de klasse goud hadden als sub thema “stapelen” en voor de klasse brons was dat “rijgen”.

De deelnemers in klasse goud kregen daarnaast nog een verrassingsopdracht met als thema “FEEST”, waarmee ze moesten starten. Het was weer verrassend om te zien hoe iedereen op eigen wijze inhoud gaf aan de opdrachten.

De uitvoering was heel divers en er werd ontzettend intensief gewerkt. 

 

Alle 22 werkstukken en 5 opvallende verrassingswerkstukken werden besproken. Voor de deelnemers was dat echt loon naar werken. Positieve kritiek en goede tips werden aangereikt aan de hand van de getoonde foto’s op een groot scherm.

Daarna volgden de uitslag en prijsuitreiking. De "Lochem prijs" werd uitgereikt door locoburgemeester Lex de Goede.
 

We kunnen terugkijken op een hele mooie dag en hopen dat het vanaf nu weer een jaarlijks terugkerend evenement zal zijn.
Betsie Grondman


Kerstactie voor nieuwe leden!

Ook dit jaar hebben we weer aan het eind van het jaar een aanbieding voor nieuwe leden. Deze actie loopt van 17 november t/m 24 december.

Nieuwe leden ontvangen als zij zich inschrijven bij onze afdeling het decembernummer van Groei & Bloei en een vogelvoedersilo inclusief 6 vetbollen, 1 kg vogelvoer en 2 pindanetten gratis (wordt nagestuurd).

Om gebruik te maken van deze aanbieding machtigen zij Groei & Bloei om voor het volledige jaar 2023 slechts €59,95 van hun rekening af te laten schrijven.
Het eerste nummer van Groei & Bloei dat zij als lid in de bus krijgen, is het januari/februari nummer 2023.

Let op: ook voor bestaande leden is dit cadeau te koop voor € 27,50 (adviesprijs €35,-).

Stuur een mail naar Ellen van den Akker, elvdakker@gmail.com en maak het bedrag van €27,50 over naar KMTP afd. Arnhem e.o. NL66 INGB 0001 0198 54, o.v.v. vogelvoedersilo, je naam en lidnummer.

Na het sluiten van de inschrijftermijn worden de voedersilo’s besteld. Zodra ze geleverd zijn krijg je per mail bericht waar ze af te halen zijn.

 


We zien u graag bij onze activiteiten!

Hartelijke groeten en hele fijne feestdagen,

Bestuur Groei & Bloei Arnhem e.o.

www.arnhem.groei.nl / info@arnhem.groei.nl